Thứ năm, 05/03/2026, 08:49 GMT+7
Tết Nguyên Đán là dịp trẻ em háo hức nhất trong năm với nhiều hoạt động vui chơi, du Xuân, thăm họ hàng hoặc đi du lịch cùng gia đình. Tuy nhiên, sự thay đổi về thời tiết, môi trường sinh hoạt và nhịp sống hàng ngày có thể khiến hệ hô hấp của trẻ dễ bị ảnh hưởng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, trẻ sức đề kháng yếu hoặc có cơ địa dị ứng, hen suyễn.
Việc chủ động phòng ngừa ngay từ đầu sẽ giúp trẻ khỏe mạnh, hạn chế ốm vặt và tận hưởng trọn vẹn kỳ nghỉ Tết.
So với người lớn, hệ miễn dịch và đường thở của trẻ chưa phát triển hoàn thiện, do đó dễ bị tác động bởi các yếu tố môi trường.
Trong những ngày Tết, trẻ thường phải đối mặt với nhiều nguy cơ như:
- Thời tiết thay đổi đột ngột, chênh lệch nhiệt độ ngày – đêm
- Đi lại nhiều, ngủ muộn, sinh hoạt thất thường
- Tiếp xúc đông người tại nơi công cộng, tiệc họp mặt
- Khói bụi, khói xe, khói nhang, khói thuốc lá
- Môi trường kín, máy lạnh, thông khí kém

Nếu không theo dõi và xử trí kịp thời, trẻ có thể mắc các bệnh như viêm mũi họng, viêm phế quản, cúm, thậm chí viêm phổi.
Một số bệnh lý phổ biến gồm:
- Viêm mũi họng cấp
- Viêm thanh quản, viêm phế quản
- Cơn hen suyễn
- Cúm mùa, nhiễm siêu vi đường hô hấp
- Viêm phổi, đặc biệt ở trẻ dưới 5 tuổi
Những bệnh này thường khởi phát nhanh và có thể diễn tiến nặng nếu không được chăm sóc đúng cách.

Biện pháp phòng bệnh hô hấp cho trẻ
Khi thời tiết lạnh hoặc sáng sớm – tối muộn, phụ huynh nên:
- Giữ ấm cổ, ngực, bàn tay, bàn chân cho trẻ
- Mặc quần áo thoải mái, thấm hút mồ hôi
- Tránh để trẻ thay đổi nhiệt độ đột ngột khi ra vào phòng máy lạnh
Giữ cơ thể ấm giúp giảm nguy cơ nhiễm lạnh và viêm đường hô hấp.

2. Hạn chế đến nơi đông người
Những nơi đông đúc như trung tâm thương mại, lễ hội, bến xe,… đây là những nơi dễ lây nhiễm virus cúm và bệnh hô hấp.
Cha mẹ nên:
- Cân nhắc đưa trẻ nhỏ đến nơi quá đông
- Tránh tiếp xúc gần người đang ho, sốt, sổ mũi
- Đeo khẩu trang phù hợp lứa tuổi khi ra ngoài
3. Giữ vệ sinh cá nhân
Thực hiện vệ sinh tốt giúp giảm đáng kể nguy cơ nhiễm bệnh:
- Rửa tay bằng xà phòng thường xuyên
- Vệ sinh mũi bằng nước muối sinh lý
- Che miệng khi ho/hắt hơi
- Giữ môi trường sống sạch sẽ, thoáng khí

4. Đảm bảo giấc ngủ và thời gian nghỉ ngơi
Trẻ ngủ đủ giấc sẽ giúp:
- Tăng sức đề kháng
- Hồi phục năng lượng
- Giảm nguy cơ mắc bệnh
- Phụ huynh nên duy trì giờ ngủ cho trẻ tương đối ổn định, hạn chế thức khuya trong dịp Tết.

Không cho trẻ tiếp xúc với:
- Khói thuốc lá
- Khói nhang
- Bụi bẩn, nấm mốc
- Lông thú cưng
Đây là những tác nhân dễ làm nặng thêm tình trạng viêm hoặc khởi phát cơn hen.
Tiêm phòng đúng lịch, đặc biệt:
- Vắc xin cúm
- Vắc xin phế cầu
Giúp giảm nguy cơ mắc bệnh nặng và biến chứng hô hấp nguy hiểm.
Lưu ý đặc biệt cho trẻ có cơ địa hen suyễn
Trước chuyến đi, phụ huynh nên:
- Cho trẻ tái khám để đảm bảo cơn hen đang được kiểm soát tốt
- Có toa thuốc phòng ngừa và thuốc cắt cơn
- Được hướng dẫn cách xử trí khi lên cơn hen
- Ôn lại cách sử dụng dụng cụ hít/khí dung
Cần chuẩn bị:
- Toa thuốc (2 bản)
- Đủ thuốc cho cả chuyến đi
- Thuốc chia vào hành lý xách tay và ký gửi
- Bình hít định liều (MDI) + buồng đệm
- Máy khí dung (điện hoặc pin), kiểm tra hoạt động trước khi đi
- Ổ cắm/adapter phù hợp nếu du lịch nước ngoài
Việc chuẩn bị đầy đủ cho trẻ sẽ giúp phụ huynh chủ động xử trí khi có tình huống khẩn cấp.
Hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi có các dấu hiệu:
- Sốt cao hoặc sốt kéo dài
- Ho nhiều, thở nhanh, thở khó
- Khò khè, thở rít
- Trẻ mệt, bú kém, bỏ ăn
- Tím môi, tím đầu chi
- Trẻ dưới 3 tháng tuổi có dấu hiệu nhiễm trùng hô hấp

Việc thăm khám sớm giúp chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm. Chủ động phòng ngừa và chăm sóc đúng cách sẽ giúp trẻ khỏe mạnh – an toàn – vui xuân trọn vẹn.
Khoa Nhi – Bệnh viện Đa khoa Tâm Trí Sài Gòn luôn đồng hành cùng gia đình trong việc theo dõi, tư vấn và chăm sóc sức khỏe trẻ em một cách toàn diện.
Nhắn tin qua fanpage hoặc liên hệ Hotline: 028 6260 1100 để được tư vấn về cách phòng bệnh hô hấp cho trẻ.